Zeynel Bey Türbesi Taşınıyor

Turizm 1 Şubat, 08:53'de eklendi
  • 0 paylaşım
  • 207 OKUNMA

Batman ili Antik Kent Hasankeyf ilçesinin tarihi geçmişi içinde çok önemli bir yer tutan Zeynel Bey Kümbeti, Ilısu Barajı göl aynasından birinci derecede etkileneceği nedeniyle yakın bir tarihte bulunduğu yerden sökülerek yeni Hasankeyf yerleşkesi içinde yer alan kültür park alanına taşınacaktır. Söz konusu kümbetle ilgili hazırlanan taşıma projesi Diyarbakır Kültür ve tabiat Varlıkları Koruma Kurulu Bölge Müdürlüğünce tasdik edildikten sonra kümbetin taşıma işlemleri de tamamlanarak son safhaya getirilmiştir.

Zeynel Bey Türbesi

Bilindiği üzere Zeynel Bey Kümbeti tipik bir tarihi yapı olup Ak Koyunlu Hükümdarı Uzun Hasan’ın oğlu Zeynel Beyin 11 Ağustos 1473 tarihindeki Otlukbeli Savaşında şehit olmasıyla birlikte cenazesi Hasankeyf’e getirilerek burada defnedilmiştir ve türbesinin üzerinde bu kümbet inşa edilmiştir. Zeynel Bey Kümbeti 1462-1482 yılları arasında Hasankeyf’te hüküm süren Ak Koyunlulardan kalan tek bir tarihi eser olma özelliğini taşımaktadır. Silindirik bir yapı ve tepesi bir külahla örtülü olan bu kümbetin çevresi yeşil çiniler ve mozaiklerle çevrilidir. Söz konusu bu çini ve mozaikler bir kuşak şeklinde kümbetin çevresini sarmış durumdadır. Ayrıca bu zarif çinilerle üstte bir kuşak Allah, alttaki kuşakta Muhammet ve en alttaki kuşakta da Ali yazıları yazılmıştır. Kümbetin giriş kapısının alınlığında mevcut olan kitabede kümbetin mimarının ismi Pir Abdurrahman olarak yazılıdır. Ayrıca bu kümbetin içinde Ak Koyunlu Hükümdarı Bahadır han şehit Zeynel Beyin metfun olduğu kitabesinde yazılıdır.

Zeynel Bey Türbesi

Yaklaşık 650 yıllık bir tarihi geçmişe sahip olan Zeynel Bey Kümbetinin bu şekilde sahip olduğu üstün sanat değerine rağmen yerinden sökülerek taşınacak olması gerçekten yöremizde büyük bir heyecana neden olmaktadır. Yüz ton ağırlığında olan bu kesme taşlardan inşa edilmiş kümbetin halı hazırda ülkemiz bütünlüğü içinde başkaca bir benzerinin olmayışı ve sahip olduğu üstün sanat değerleri ile birlikte hiç sarsılmadan taşınmasına aslında kimse bir akıl erdiremiyor. Ilısu Barajı ve Hidro Elektrik Santralı projesinin bitme aşamasına geldiği şu günlerde özellikle Antik Kent Hasankeyf ilçesinde mevcut olan tarihi yapıların bir kısmının bu şekilde taşınacak olması ve baraj gölünden kurtarılacak olması aslında sevindirici bir durumdur.

Ancak sözü edilen bu tarihi yapıların bulundukları yerlerdeki heybetli görünümleri daha bir ilgi çekici olarak değerlendiriliyor. Çünkü Antik Kent Hasankeyf ilçesini saran tarihi doku zenginliği içindeki yapıların bu doğal görüntüsü daha bir cezbedici bulunmaktadır. Durum böyle olunca bu tarihi yapıların yerinden sökülerek farklı bir alanda monte edilmeleri hiçte hoş olmayan bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Yeni Hasankeyf yerleşkesi içinde ayrılan Yeni Kültürel Park Alanı barajdan etkilenecek olan eski Antik Kent Hasankeyf’te bulunan bazı tarihi eserlerin buraya taşınması için hazırlanmış bir alandır. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce iki yıl önce taşıma ihalesi yapılan Zeynel Bey Kümbeti yabancı bir firma tarafından nakledilecektir. Edindiğimiz bilgilere göre yüksek bir teknoloji kullanma yöntemiyle yeni Hasankeyf yerleşkesi içindeki Kültür Park alanındaki yerine taşınacak olan Zeynel Bey Kümbeti yerinden söküldükten sonra yaklaşık sekiz saatlik bir uğraştan sonra yeni yerine varması muhtemeldir.

Taşıyıcı treyler üzerinde ve raylı bir sistemin kullanılacağı bu taşıma işinde çalışacak olan teknik elemanların hepsi de bu konuda oldukça deneyimli oldukları söylenmektedir. Söz konusu edilen bu teknik çalışma heyeti arasında altı mühendis, üç mimar ve elli iki kişilik bir teknik ekip bulunmaktadır. Kümbetin taşıma işlemi işte bu teknik ekip tarafından gerçekleştirilecek. Zeynel Bey Kümbetinin taşıma ihale bedelinin yaklaşık 16 milyon TL. ile gerçekleşeceği bildirilmektedir. Hollanda kökenli bir firma olan bu ekibin ortaklığını bir yerli Türk firması yapmaktadır. Zeynel Bey Kümbeti lastik tekerlekli SPM-T adlı araçla bulunduğu yerden sökülerek yaklaşık bir metre havaya kaldırılacak ve kümbetin bulunduğu yerden iki kilometre uzaklıkta bulunan yeni yerine taşınacaktır. Bu taşıma işlemleri ile ilgili yapılan bütün işler tamamlanmıştır. Taşıma işlemi muhtemelen Nisan ayının ilk haftasında havaların düzelmesiyle birlikte gerçekleşecektir. Türkiye’de ilk defa böylesi bir eserin bir bütün halinde hiç hasara uğramadan taşınacağı konusu herkes tarafından dikkatle takip edilmektedir. Bu kümbetin yüz ton ağırlığında olması ve kesme taşlardan inşa edilmiş olarak halı hazırda tek parça halinde olması doğrusu herkes gibi beni de yakından ilgilendirmektedir. Kümbetin taşıma işini ben de herkes gibi yakından takip etmeyi planlıyorum.

Zeynel Bey Türbesi

Kümbeti taşıyacak olan Hollandalı firma yetkilileri dünyanın birçok yerinde buna benzer taşıma işi yaptıklarını söyleyerek bu işin onlar için çok kolay bir iş olduğunu söylemektedirler. Bir süre önce İspanya’da yirmi katlı bir apartmanı yerinden sökerek hiçbir hasara uğratılmadan taşıdıklarını ve buna benzer farklı binalar ve farklı tarihi eserler taşıma işini gerçekleştirdiklerini ifade ettiler. Ayrıca bu işi yaparken sanki küçük bir taş parçasını yerinden alıp götürüyorlarmış gibi işi hafiften alarak konuyu anlatmaları ve bu konudaki tekniğin ne kadar gelişkin olduğunu bizde yakından göreceğimizi düşünerek beklemede olduğumuzu kendilerine söyledik.

Öyle anlaşılıyor ki Zeynel Bey Kümbetinin taşıma işlemi başlar başlamaz Türkiye ve dünyanın gözünün bu tarihte Hasankeyf’te olacağı ihtimali çok kuvvetlidir. Çünkü Zeynel Bey Kümbetini taşıyacak olan Hollanda firması, taşıma işleminin hemen bir anda yapılmayacağını söylediler. Bu konuda önce testler yapılacak daha sonra birkaç deneme işlemi yapıldıktan sonra gerçek manadaki taşınma işlemi gündeme gelecektir. Bu ağırlıktaki bir devasa taş kütlesinin ani bir şekilde yerinden sökülerek sistemin üzerine yerleştirilmesi bir takım sıkıntılar doğuracağı için önceden testler ve denemeler yapılarak daha sonra taşıma işi başlayacaktır. Zeynel Bey Kümbetinin taşınacağı yeni Hasankeyf yerleşkesindeki kültür park alanına kadar olan iki kilometrelik yol güzergahı da şu anda aradaki tümsekler ve çukurlardan arındırılıp ıslah edilmektedir. Kümbetin taşıma işlemleri ile ilgili şu ana kadar çok sık eleyip ince dokunmaktadır. En ince teferruatlara kadar önemle üzerinde durularak hiçbir sıkıntıya mahal vermeden taşıma işleminin başarıya ulaşması için ne gerekiyorsa yapılmaktadır. Biz de bu taşıma işinin takipçisi olacağız ve önümüzdeki Nisan ayına kadar heyecanla günleri sayacağız.

ŞEHMUS KARTAL/BATMAN

Yorumlar

Henüz hiç yorum yapılmamış.


Sayac
21